भारतमा १२ वर्षमा ४९ करोड ६० लाख मानिस गरिबीबाट बाहिरिएको विश्व बैंकको दाबी

भारतमा पछिल्लो १२ वर्षमा गरिबीको दर उल्लेख्य रूपमा घटेको विश्व बैंकले जनाएको छ। विश्व बैंकले अक्टोबर २०२६ मा सार्वजनिक गरेको ‘पोभर्टी एन्ड इक्विटी ब्रिफ’ प्रतिवेदनअनुसार सन् २०११ देखि २०२३ सम्म भारतका ४९ करोड ६० लाख मानिस प्रतिदिन ४.२० अमेरिकी डलरको न्यून मध्यम आयस्तरको गरिबीको रेखाभन्दा माथि उक्लिएका छन्। प्रतिवेदनअनुसार यस अवधिमा भारतको गरिबी दर ५७.७ प्रतिशतबाट घटेर १६.१ प्रतिशतमा झरेको छ। त्यस्तै, चरम गरिबीको दर २७.१ प्रतिशतबाट घटेर २.६ प्रतिशतमा सीमित भएको छ। यस अवधिमा भारतमा रोजगारीको अवसर पनि बढेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। सन् २०१७ देखि २०२३ सम्म १३ करोड ४० लाख रोजगारी थपिएको छ। यो वृद्धि काम गर्ने उमेरको जनसङ्ख्यामा भएको वृद्धिभन्दा झन्डै दोब्बर हो। त्यस्तै, सन् २०२२ को सर्वेक्षणअनुसार भारतको ९९ प्रतिशत जनसङ्ख्यामा विद्युत्को पहुँच पुगेको छ। विश्व बैंकले बढ्दो उपभोग, रोजगारीका अवसरमा भएको विस्तार, विशेषगरी महिलाको रोजगारीमा वृद्धि तथा खाद्यान्न अनुदानलगायत सामाजिक सुरक्षाका कार्यक्रमलाई गरिबी घट्नुका प्रमुख कारणका रूपमा औँल्याएको छ। तर गरिबी घटे पनि भारतमा आर्थिक असमानता, रोजगारीको गुणस्तर र क्षेत्रगत विकासको अन्तर अझै चुनौतीका रूपमा रहेको प्रतिवेदनले उल्लेख गरेको छ। सन् २०२३ मा सबैभन्दा बढी आय गर्ने १० प्रतिशत श्रमिकको औसत आय सबैभन्दा कम आय गर्ने १० प्रतिशतको तुलनामा १३ गुणा बढी रहेको प्रतिवेदनमा जनाइएको छ।