इजरायली निर्वाचनमा कतारको सम्भावित हस्तक्षेपबारे अनुसन्धान सुरु

काठमाडौं – इजरायलको निर्वाचन प्रक्रियामा कतारले गैरकानुनी रूपमा हस्तक्षेप गरेको हुन सक्ने आशंकापछि त्यहाँको आन्तरिक सुरक्षा निकाय ‘शिन बेट’ले अनुसन्धान सुरु गरेको छ । केन्द्रीय निर्वाचन समितिका अध्यक्ष तथा सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीश नोआम सोहलबर्गले शिन बेटका प्रमुख डेभिड जिनीलाई निर्वाचनमा सम्भावित धाँधलीबारे अनुसन्धान गर्न निर्देशन दिएका हुन् । सोहलबर्गले शिन बेटलाई उपलब्ध अधिकार प्रयोग गरी उठेका आशंकाको पुष्टि वा खण्डन गर्ने प्रमाण जुटाउन निर्देशन दिएका छन् । निर्वाचन प्रक्रियाप्रति जनविश्वास कायम राख्न र लोकतान्त्रिक प्रणालीको विश्वसनीयता सुनिश्चित गर्न अनुसन्धान आवश्यक रहेको उनको भनाइ छ । उनले एक साताभित्र अनुसन्धानको निष्कर्ष पेस गर्नसमेत निर्देशन दिएका छन् । अरब मतदातालाई गैरकानुनी माध्यमबाट परिचालन गर्ने प्रयास भएको हो कि भन्ने प्रश्न उठेपछि अनुसन्धान अघि बढाइएको हो । सुरक्षा निकाय र केन्द्रीय निर्वाचन आयोगका स्रोतलाई उद्धृत गर्दै हिब्रू भाषाका सञ्चारमाध्यमले कतारले अरब संगठनहरूलाई ठूलो रकम पठाएर मतदानमा सहभागिता बढाउने तथा मतदाताको व्यवहार प्रभावित पार्ने प्रयास गरेको आशंका सार्वजनिक गरेका छन् । इजरायली सञ्चारमाध्यम ‘च्यानल १२’ का अनुसार ती संगठनलाई रकम पठाउन प्रयोग गरिएका माध्यम विगतमा आतंकवादी गतिविधिमा आर्थिक सहयोग पुर्‍याउन प्रयोग भएका माध्यमसँग मिल्दोजुल्दो देखिएका छन् । तर, ‘वाइनेट’ र सार्वजनिक प्रसारण संस्था ‘कान’सँग कुरा गरेका केही अधिकारीले कतारको भनिएको हस्तक्षेप अन्य सञ्चारमाध्यममा दाबी गरिएजस्तो ठूलो स्तरको नरहेको बताएका छन् । ‘वाइनेट’सँग कुरा गरेका एक स्रोतले यस घटनालाई बाहिर चर्चा गरिएजस्तो ठूलो नभएको बताउँदै यस्ता गतिविधि विगतमा पनि देखिएको उल्लेख गरेका छन् । उनका अनुसार यसपटक भने अनुसन्धान आवश्यक पर्ने गरी प्रमाण भेटिएको आशंका छ । ‘कान’सँग कुरा गरेका अनुसन्धानबारे जानकार स्रोतहरूले पनि शंकास्पद गतिविधिको दायरा सीमित रहेको बताएका छन् । यसैबीच, निर्वाचनकै दिन शिन बेट प्रमुख जिनीले इजरायली नागरिकलाई निर्वाचनको निगरानी भइरहेको र प्रक्रिया उचित तथा व्यवस्थित रूपमा सञ्चालन भइरहेको बताएका थिए । निर्वाचनको निष्पक्षतामाथि प्रश्न उठेपछि भने सुरक्षा निकायले थप अनुसन्धान अघि बढाएको हो । इजरायली प्रहरी आयुक्त ड्यानी लेभीले बिहीबार जारी गरेको विज्ञप्तिमा निर्वाचनको निष्पक्षतासँग सम्बन्धित कुनै पनि उजुरी वा कसूरको आशंकामाथि पूर्ण र निष्पक्ष छानबिन गरिने बताएका छन् । निर्वाचनको निष्पक्षता र लोकतान्त्रिक प्रक्रियामा असर पार्ने गतिविधि स्वीकार नगरिने उल्लेख गर्दै उनले कसूरमा संलग्न देखिने व्यक्तिलाई कानुनी दायरामा ल्याउने प्रतिबद्धता जनाएका छन् । निर्वाचनको प्रारम्भिक अन्तिम नतिजाअनुसार प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुको समर्थनमा रहेको गठबन्धनले १२० सदस्यीय नेसेटमा ५३ सिट जितेको छ । जियोनिस्ट विपक्षी समूहले ४८ र अरब दलहरूले १९ सिट प्राप्त गरेका छन् । अरब दलहरूको सिट संख्या उल्लेख्य देखिएसँगै उनीहरूलाई प्रभावित पार्ने सम्भावित प्रयासबारे बहस चर्किएको छ । सम्पादकीय सावधानीः स्रोतमा उल्लेखित सिट संख्या र निर्वाचनको समयक्रम प्रकाशनअघि आधिकारिक नतिजासँग पुनः जाँच गर्नु उपयुक्त हुन्छ। कतारको हस्तक्षेपसम्बन्धी विषय अनुसन्धानकै क्रममा रहेकाले यसलाई पुष्टि भएको तथ्यका रूपमा प्रस्तुत गर्नु हुँदैन ।