आज फूलपाती, कालरात्रि देवीको उपासना गरिँदै

काठमाडौं । नेपालीहरूको महान् चाड बडादशैँको आज (शनिबार) सातौं दिन । आज हिन्दू नेपालीहरूले घर–घरमा फूलपाती भित्र्याउँदैछन् । देवी कालरात्रिले चण्ड, मुण्ड र रक्तविज नामक राक्षसहरूको वध गरेको दिनका रूपमा महासप्तमी मनाउने गरिन्छ । आज दुर्गा भवानीको प्रतिमा राखिएको दशैँघरमा फूलपातीको शुभसाइतका रूपमा उखु, अदुवा, केराको बोट, धानको बाला, बेलपत्र, दारिम, जयन्ती, अशोकको फूल तथा अन्य नयाँ पालुवासमेत विधिपूर्वक भित्र्याइन्छ । फूलपाती गोरखा दरबारबाट धादिङको जीवनपुर हुँदै काठमाडौंको जमलसम्म ल्याउने गरिन्छ । गुरुज्यूको पल्टन, नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी, निजामती सेवाका उच्चपदस्थ अधिकारीहरू, आशागुर्जा टोली, ब्याण्डबाजा, पञ्चेबाजा, सिंगारिएका कल्स्यौडीहरू र सांस्कृतिक नाचगानसहितको लावालस्करले जमलमा ल्याइएको फूलपातीलाई हर्षबढाइँका साथ हनुमानढोकामा भित्र्याउने चलन छ । आजै काठमाडौंका नेवार समुदायका घर–घरमा विश्वकर्मा तथा विद्याकी देवी महासरस्वतीको पूजा हुन्छ । त्यस क्रममा पुस्तक, कापी, कलम, ज्यावल, मेसिनरी सामग्रीहरू, कोदाला, हँसियालगायत स्थापना गरी पूजा गरिन्छ । घटस्थापनाका दिनदेखि नै दशैँ सुरु हुने भए पनि दशैँको विशेष चहलपहल भने आजैदेखि घर–घरमा सुरु हुन्छ । फूलपातीदेखि सरकारी कार्यालय पनि बन्द हुने भएकाले मूलघरभन्दा पर रहेकाहरू घर फर्कने भएकाले पनि आजको दिनबाट दशैँको विशेष रमाइलो सुरु हुन्छ । कालरात्रिलाई काली, भगवान् विष्णुको योगनिन्दा पनि भनिन्छ । पौराणिक कथाअनुसार असुरका राजा रक्तबिजको संहार गर्न भगवती दुर्गाले कालरात्रि अवतार धारण गरेकी थिइन् । सप्तमीको बिहानै नित्य कर्मपछि अरू देवीको जसरी नै पूजाआराधना गरिन्छ । शास्त्रानुसार कालरात्रिको स्वरूप कालो र भयभित गर्नेवाला छ । कपाल फिँजिएको छ भने उनका चार हात छन् । विद्युत्को माला लागाएकी यस्ती कालरात्रिको काल पनि डराउने स्वरूप रहेको छ । चार हातमध्ये एक हातमा तरवार, एकमा काटिएको शिर र अर्को हालमा काटिएको शिरबाट चुहिएको रगत थाप्न कचौरा लिएको यस्तो स्वरूप देवी कालरात्रिको रहेको छ । देवीको जति डरलाग्दो स्वरूप छ त्यति नै शुभफल पनि दिने भएकाले कालरात्रिलाई शुभांकरी पनि भनिन्छ । कालरात्रिको उपासनाले मनभित्र र बाहिरका हरेक डरत्रास समाप्त हुने विश्वास गरिन्छ । ज्योतिष शास्त्रमा शनिको प्रकोप हटाउन पनि कालीको उपासना गर्ने विधि रहेको छ । नवरात्रभर पहिलो दिन शैलपुत्री, दोस्रो दिन ब्रह्मचारिणी, तेस्रो दिन चन्द्रघण्टा, चौथो दिन कुष्माण्डा, पाँचौँ दिन स्कन्दमाता, छैटौँ दिन कात्यायनी, सातौँ दिन कालरात्रि, आठौँ दिन महागौरी र नवौँ दिन सिद्धिदात्रीको पूजाआराधना गरिन्छ ।