आईफोनको लकडाउन मोड: एप्पलको सुरक्षा सुविधा प्रयोग गर्दाका फाइदा र बेफाइदा

लकडाउन मोडले आईफोनलाई स्पाइवेयरबाट धेरै सुरक्षित बनाउँछ। तर अधिकांश मानिसले यसको प्रयोग गर्न आवश्यक छैन। आईफोनमा लकडाउन मोड सन् २०२२ देखि उपलब्ध छ। तर, धेरैले यसबारे सुनेका छैनन्, प्रयोग गर्नु त परको कुरा हो। यो आइफोनको सेटिङ एपभित्र लुकेको जस्तै छ। साथै, यो सामान्य प्रयोगकर्ताका लागि बनाइएको सुविधा पनि होइन। एप्पलले यसलाई व्यावसायिक स्पाइवेयरबाट निशाना बनाइने सम्भावना भएका सीमित व्यक्तिका लागि ‘अत्यन्त कडा’ सुरक्षा तह भनेको छ। एनएसओको पेगाससजस्ता स्पाइवेयरबाट पत्रकार, अभियन्ता र राजनीतिज्ञहरू सम्भावित निशानामा पर्न सक्छन्। इन्ग्याजेटका अनुसार आईओएस १६ वा त्यसपछिका संस्करण चल्ने आईफोन भएका जोकोहीले लकडाउन मोड प्रयोग गर्न सक्छन्। यो आईप्याडओएस १६ वा त्यसपछिका संस्करण, वाचओएस १० वा नयाँ संस्करण तथा म्याकओएस १३ भेन्चुरा वा त्यसपछिका संस्करणमा पनि उपलब्ध छ। यो सुविधा सक्रिय गर्न सेटिङमा गएर ‘प्राइभेसी एन्ड सेक्युरिटी’ खोल्नुपर्छ। त्यसपछि तल स्क्रोल गरेर ‘लकडाउन मोड’ छान्नुपर्छ। ‘टर्न अन एन्ड रिस्टार्ट’ मा थिचेर आफ्नो पासकोड राखेपछि यो सुविधा सक्रिय हुन्छ। यसलाई बन्द गर्ने विकल्प पनि यही ठाउँमा उपलब्ध छ। आईफोनमा लकडाउन मोड सक्रिय गर्दा के–के बन्द हुन्छन्? लकडाउन मोड प्रभावकारी हुनुको मुख्य कारण यसलाई सक्रिय गर्दा आईफोनका धेरै सुविधा सीमित हुनु हो। तर, तीमध्ये धेरै सुविधा प्रयोगकर्ताले दैनिक रूपमा प्रयोग गरिरहेका हुन सक्छन्। मेसेजेस एपमा अधिकांश प्रकारका फाइल तथा सामग्री पठाउन र प्राप्त गर्न रोक लगाइन्छ। लिंकको पूर्वावलोकन पनि बन्द हुन्छ, किनभने यसको प्रयोग स्पाइवेयरले आइफोनमा प्रवेश गर्ने माध्यमका रूपमा गर्न सक्छ। लकडाउन मोडले वेब ब्राउजरमा जाभास्क्रिप्टको काम गर्ने तरिकालाई पनि सीमित गर्छ। यसले गर्दा केही वेबसाइट ढिलो खुल्न सक्छन् वा काम नै नगर्न सक्छन्। फेसटाइम कलमा पनि प्रतिबन्ध लगाइन्छ। हालसालै आफूले कल गरेका व्यक्तिले मात्र तपाईंलाई फेसटाइम कल गर्न सक्छन्। लकडाउन मोड सक्रिय हुँदा आइफोनको कनेक्टिभिटी पनि सीमित हुन्छ। उदाहरणका लागि, फोन लक भएको अवस्थामा तारबाट जोडिने कनेक्सन बन्द हुन्छ। यसको अर्थ पासकोड नराखेसम्म आइफोनले कम्प्युटर वा अन्य उपकरणसँग सञ्चार गर्न सक्दैन। वायरलेस कनेक्टिभिटीमा पनि प्रतिबन्ध लगाइन्छ। आइफोनले अब सुरक्षित नभएका नेटवर्कमा आफैँ जडान गर्दैन। साथै, टूजी र थ्रीजी नेटवर्कको प्रयोग पूर्ण रूपमा बन्द हुन्छ। यद्यपि अमेरिकामा यी नेटवर्कहरू वर्षौँअघि नै बन्द भइसकेका छन्। कन्फिगरेसन प्रोफाइल इन्स्टल गर्न पनि मिल्दैन। विद्यालय वा रोजगारदाताले यस्तो प्रोफाइल अनिवार्य गरेको अवस्थामा यो समस्या हुन सक्छ। एप्पल वाच प्रयोग गर्ने व्यक्तिको आइफोनमा आउने फोन कलका सूचना घडीमा देखिँदैनन्। एप्पलका अन्य सेवाको प्रयोगमा पनि प्रतिबन्ध लाग्छ। होम एपमा निमन्त्रणा स्वीकार गर्ने र गेम सेन्टर प्रयोग गर्ने सुविधा उपलब्ध हुँदैन भने तस्बिर साझा गर्ने सुविधासमेत सीमित हुन्छ। लकडाउन मोड कसले सक्रिय राख्नुपर्छ? लकडाउन मोड निकै कडा सुनिन्छ। वास्तवमा यसलाई त्यस्तै उद्देश्यका लागि बनाइएको हो। सन् २०२३ मा ‘ब्लास्टपास’ नामको सुरक्षा कमजोरी प्रयोग गरेर आईमेसेजमार्फत एप्पलका उपकरणमा पेगासस स्पाइवेयर इन्स्टल गरिएको थियो। तर, अनुसन्धानकर्ताहरूले लकडाउन मोड सक्रिय भएका उपकरणमा उक्त स्पाइवेयरले काम गर्न नसकेको पत्ता लगाएका थिए। एप्पलले आफ्नो सेक्युरिटी बाउन्टी कार्यक्रमअन्तर्गत लकडाउन मोडलाई छल्न सक्ने उपाय पत्ता लगाउने व्यक्तिलाई नियमित पुरस्कारका अतिरिक्त शतप्रतिशत बोनस दिने व्यवस्था गरेको छ। यसले कम्पनीले यो सुरक्षा सुविधामाथि कति विश्वास गर्छ भन्ने देखाउँछ। आईफोनमा आक्रमण हुन सक्ने सम्भावित बाटाहरू बन्द गरेर यस सुविधाले उच्चतम सुरक्षा प्रदान गर्छ। तर त्यसका लागि केही सुविधा र प्रयोगको सहजतामा सम्झौता गर्नुपर्छ। यस सुविधामा केही लचकता पनि छ। प्रयोगकर्ताले निश्चित सम्पर्क नम्बरलाई मेसेजिङसम्बन्धी प्रतिबन्धबाट छुट दिन सक्छन्। यसो गर्दा परिवारका सदस्यले भिडियो वा कागजात पठाउन सक्छन्। त्यस्तै, केही वेबसाइट र एपलाई पनि प्रतिबन्धबाट छुट दिन सकिन्छ। तर, यस्ता प्रतिबन्ध खुकुलो बनाउँदा उपकरणमा साइबर आक्रमण हुने जोखिम केही बढ्छ। आफू निशानामा परेको आशङ्का छ भने सबै पूर्वनिर्धारित सुरक्षा व्यवस्था सक्रिय राख्नु उचित हुन्छ। अधिकांश मानिसले भने लकडाउन मोड प्रयोग गर्न आवश्यक छैन। एप्पलका डिभाइसमा पहिलेदेखि नै धेरै सुरक्षा र गोपनीयतासम्बन्धी सुविधा उपलब्ध छन्। पेगाससजस्ता स्पाइवेयरले सामान्यतया सार्वजनिक व्यक्तित्वलाई निशाना बनाउँछन्। यस्ता स्पाइवेयर प्रायः विपक्षी वा प्रदर्शनकारीमाथि निगरानी राख्न चाहने सरकारले प्रयोग गर्ने गरेका छन्। यदि तपाईं पनि यस्तो जोखिममा हुनुहुन्छ भने लकडाउन मोड सक्रिय गर्नु उपयुक्त हुन्छ। स्पाइवेयरबाट निशाना बनाइएको विश्वास लागेमा एप्पलले तपाईंलाई सूचनासमेत पठाउन सक्छ। The post आईफोनको लकडाउन मोड: एप्पलको सुरक्षा सुविधा प्रयोग गर्दाका फाइदा र बेफाइदा appeared first on Technology Khabar.