प्रेमको विश्वास भत्किँदा जन्मिएको पीडा र प्रतिशोधको कथा : ‘भोटेकोशी झैँ’

प्रेम मानिसको जीवनमा सबैभन्दा सुन्दर अनुभूति हो । तर, त्यही प्रेममा विश्वासको जग भत्कियो भने त्यसले जन्माउने पीडा झन् गहिरो र भयावह हुन सक्छ । आफूले सबैभन्दा बढी विश्वास गरेको व्यक्तिबाटै धोका पाउँदा मनमा उत्पन्न हुने निराशा, छटपटी, आक्रोश र प्रतिशोधको भावलाई शब्द, संगीत र दृश्यको माध्यमबाट अभिव्यक्त गर्ने प्रयास गरिएको छ नयाँ गीत ‘भोटेकोशी झैँ’मा । लोकप्रिय गायक तथा संगीतकार कन्हैया सिंह परियारको शब्द, कीर्तिमानी संगीतकार सन्तोष श्रेष्ठको संगीत र लोकप्रिय गायिका स्वर माधुरी अञ्जना गुरुङको स्वरमा सजिएको यो गीत हालै सार्वजनिक भएको हो । अञ्जना गुरुङको आधिकारिक युट्युब च्यानलमार्फत सार्वजनिक गरिएको गीतले प्रेम सम्बन्धको एउटा संवेदनशील तर यथार्थपरक पाटोलाई उजागर गरेको छ । प्रेमको सुरुवाती आकर्षण, विश्वासको गहिराइ, समर्पण र अन्ततः विश्वासघातबाट उत्पन्न हुने मानसिक विचलनलाई गीतको मूल विषय बनाइएको छ । विशेषगरी प्रेममा आफूलाई पूर्णरूपमा समर्पित गरेको पात्रले धोका पाएपछि अनुभव गर्ने भावनात्मक विखण्डन र त्यसबाट जन्मिने प्रतिशोधको मनोविज्ञान गीत तथा भिडियो दुवैमा प्रस्तुत गरिएको छ । भोटेकोशीको बिम्बमा प्रेमको उर्लँदो वेदनागीतको शीर्षक ‘भोटेकोशी झैँ’ आफैँमा अर्थपूर्ण र शक्तिशाली विम्ब हो । भोटेकोशी नदीको तीव्र बहाव, उर्लँदो वेग र विनाशकारी सम्भावनालाई प्रेममा आएको आकस्मिक उथलपुथलसँग तुलना गर्दै गीतकारले मानवीय सम्बन्धको संवेदनशील पक्षलाई कलात्मक रूपमा प्रस्तुत गर्नुभएको छ । शान्त र स्थिर रहेको मनमा प्रेमको प्रवेशले ल्याएको परिवर्तन र त्यही प्रेमले विश्वास तोड्दा सिर्जना गरेको मानसिक भूकम्पलाई भोटेकोशीको उर्लँदो बहावसँग जोड्नु गीतको उल्लेखनीय पक्ष हो । ‘भोटेकोशी झैँ’ प्रेमको सुन्दरता, विश्वासको महत्त्व र विश्वासघातले निम्त्याउने पीडालाई केन्द्रमा राखेर तयार पारिएको भावप्रधान गीत हो । कन्हैया सिंह परियारको शब्दले सम्बन्धभित्रको विश्वासको जग भत्किँदाको अनुभूतिलाई अभिव्यक्त गरेको छ भने सन्तोष श्रेष्ठको संगीत र अञ्जना गुरुङको स्वरले त्यसलाई श्रवणीय तथा संवेदनात्मक बनाउनुभएको छ । निर्देशक सुब्रत आचार्यको दृश्य प्रस्तुतिले गीतको कथ्यलाई थप विस्तार गर्ने प्रयास गरेको छ । गीतको सबैभन्दा बलियो पक्ष यसको शीर्षक र शब्दमा प्रयुक्त बिम्ब हुन् । ‘भोटेकोशीझैँ तिमी उर्लेर आयौ, मेरो स्थिर मनमा भुइँचालो नै ल्यायौ’ भन्ने सुरुवाती हरफले नै गीतको भावभूमि स्पष्ट पार्छ । यहाँ प्रेम केवल आकर्षण वा रोमान्सको विषय बनेको छैन, बरू मानिसको सम्पूर्ण भावनात्मक संसारलाई हल्लाउनसक्ने शक्तिका रूपमा चित्रित भएको छ ।‘म तिम्रै सामीप्यमा थिए, म तिम्रै आडभरमा थिए’ भन्दै प्रेमीले आफ्नो सम्पूर्ण भरोसा प्रिय व्यक्तिमाथि राखेको देखिन्छ । तर, त्यही भरोसा दलदलमा परिणत हुनु र मायाको विश्वास क्षणभरमै बगेर जानुले सम्बन्धभित्रको विश्वासघातको गहिरो पीडालाई उजागर गर्छ । गीतको अर्को महत्त्वपूर्ण पक्ष यसको सौन्दर्य र वास्तविकताबीचको द्वन्द्व हो । ‘कति सुन्दर कति निश्छल तिम्रो रूप रंग थियो’ भन्दै प्रेमीले प्रिय पात्रको बाहिरी सुन्दरता र निश्छलताप्रति आकर्षण व्यक्त गरेको छ । तर, ‘सुन्दरताभित्रको त्यो कुरूपता चाल पाइनँ’ भन्ने भावले बाहिरी आकर्षण र भित्री चरित्रबीचको अन्तरलाई प्रष्ट्याउँछ । यसले प्रेममा मानिसले देख्ने सुन्दरता र समयसँगै उजागर हुने वास्तविकता बीचको विरोधाभासलाई प्रभावकारी ढंगले प्रस्तुत गरेको छ । त्यसैगरी ‘तिमीप्रतिको विश्वासले तिम्रै काखमा बसेँ, जिन्दगीको सपना बोकी तिम्रै भरमा परेँ, तिम्रो भर पर्नु मेरो जिन्दगीको भूल रैछ’ भन्ने हरफले गीतको भावनात्मक उत्कर्षलाई छोएको छ । प्रेममा गरिएको समर्पण नै जीवनको सबैभन्दा ठूलो भूल बन्न पुगेको अनुभूतिले गीतलाई थप मार्मिक बनाएको छ । यी शब्दमा प्रेमको असफलताभन्दा विश्वासको पराजय बढी मुखरित भएको देखिन्छ । शब्दमा पीडा, स्वरमा संवेदनाकन्हैया सिंह परियारको शब्द सिर्जनामा प्रेम, विश्वास, विछोड र पीडाका भावहरू सरल तर प्रभावकारी ढंगले आएका छन् । उहाँले जटिल साहित्यिक शब्दावलीभन्दा सहज भाषामार्फत गहिरो अनुभूति व्यक्त गर्ने शैली अपनाउनुभएको छ । गीतका हरफहरू सुन्दा कुनै प्रेमिलसम्बन्धको स्मृतिमा हराएको पात्रले आफ्नो विगतसँग संवाद गरिरहेको अनुभूति हुन्छ । गीतको शब्दमा प्रयुक्त भोटेकोशी, भूकम्प, दलदल र बगाउनेजस्ता बिम्बले प्रेममा आएको संकटलाई सामान्य विछोडभन्दा माथि उठाएर जीवनकै आधार हल्लिने अवस्थाका रूपमा प्रस्तुत गरेका छन् । विशेषगरी नदीको बहाव र मनको स्थिरतालाई जोड्ने प्रतीकात्मक शैलीले गीतलाई छुट्टै पहिचान दिएको छ । यद्यपि गीतको भावभूमि पीडामा केन्द्रित भए पनि यसको प्रस्तुति केवल विलापमा सीमित छैन । यसमा विश्वासघातपछि मानिसभित्र उत्पन्न हुने आक्रोश र प्रतिशोधको भाव पनि समेटिएको छ । यही कारण गीतले प्रेमको सुन्दर पक्षसँगै त्यसको अँध्यारो पाटोलाई पनि स्पर्श गरेको छ ।स्वर माधुरी गायिका अञ्जना गुरुङको स्वरले गीतको भावनात्मक पक्षलाई जीवन्त बनाएको छ । सुगम संगीतमा आफ्नो छुट्टै पहिचान बनाउनुभएकी अञ्जनाले शब्दको मर्मानुसार स्वरको उतारचढावलाई सन्तुलित राख्ने प्रयास गर्नुभएको छ । गीतको प्रकृतिनुसार स्वरमा आवश्यक कोमलता, पीडा र भावनात्मक गहिराइको संयोजन देखिन्छ । शब्दले बोकेको वेदनालाई श्रोतासम्म पुर्‍याउन उनको गायकीले महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्नुभएको छ । कीर्तिमानी संगीतकार सन्तोष श्रेष्ठले गीतको भावनात्मक प्रकृतिलाई आत्मसात् गर्दै सुमधुर संगीत सिर्जना गर्नुभएको छ । शब्द र स्वरलाई केन्द्रमा राखेर गरिएको संगीत संयोजनले गीतको मूल संवेदनालाई ओझेलमा पार्दैन । देवेन्द्र नेवाको संगीत संयोजनले गीतलाई श्रवणयोग्य र भावप्रधान बनाएको छ । एसबी मुस्कानको संगीत सञ्चयक तथा प्रकाश मिश्रको संगीत सम्पादनले पनि गीतको समग्र श्रव्य गुणस्तरमा योगदान पुर्‍याएका छन् । काठमाडौंस्थित अकोष्टिक स्टुडियोमा रेकर्ड गरिएको गीतमा प्राविधिक पक्ष र सिर्जनात्मक पक्षबीच सन्तुलन कायम गर्ने प्रयास गरिएको छ । भिडियोको कथा‘भोटेकोशी झैँ’को अर्को महत्त्वपूर्ण पक्ष यसको म्युजिक भिडियो हो । निर्देशक सुब्रत आचार्यले गीतको भावलाई दृश्यात्मक कथामा रूपान्तरण गर्ने प्रयास गर्नुभएको छ । भिडियोमा प्रेम, विश्वास, धोका, मानसिक परिवर्तन र प्रतिशोधलाई कथानकको आधार बनाइएको छ । आफूले माया गरेको व्यक्तिबाट धोका पाएपछि मानिसको सोच, व्यवहार र मनोविज्ञानमा आउने परिवर्तनलाई भिडियोले प्रस्तुत गरेको छ । प्रेमको सुरुवाती मिठासदेखि सम्बन्धमा पैदा हुने दरार, त्यसपछि उत्पन्न हुने पीडा र अन्ततः आक्रोशसम्मको यात्रालाई दृश्यमार्फत देखाउन खोजिएको छ । भिडियोमा माधवराज खरेल, पवित्रा आचार्य र याना सिलवालको अभिनय रहेको छ । कलाकारहरूले कथाका पात्रलाई जीवन्त बनाउने प्रयास गरेका छन् । विशेषगरी सम्बन्धभित्रको भावनात्मक द्वन्द्व र त्यसबाट उत्पन्न हुने प्रतिक्रियालाई अभिनयमार्फत व्यक्त गर्ने चुनौतीलाई भिडियोले आत्मसात् गरेको देखिन्छ । निर्देशक आचार्यले गीतको शब्द र संगीतलाई दृश्य कथासँग जोड्दै दर्शकलाई केवल गीत सुन्ने होइन, त्यसको कथाभित्र प्रवेश गर्ने वातावरण सिर्जना गर्नुभएको छ । अनिश स्याङदेनको छायांकनले भिडियोको दृश्यात्मक पक्षलाई आकर्षक बनाएको छ भने केर डी.कोइन्च लिनुचको दृश्य सम्पादन तथा कलर संयोजनले कथाको भावअनुसार दृश्यहरूलाई जोड्ने काम गरेको छ । यस अर्थमा ‘भोटेकोशी झैँ’ सामान्य प्रेमगीतको म्युजिक भिडियोभन्दा केही फरक देखिन्छ । यसले गीतको भावलाई दृश्यमा विस्तार गर्दै एउटा छुट्टै कथा भन्ने प्रयास गरेको छ । गीत सुनेपछि भिडियो हेर्दा शब्दमा व्यक्त पीडाको दृश्यात्मक अर्थ अझ स्पष्ट हुने अपेक्षा गर्न सकिन्छ । यद्यपि प्रतिशोधको विषयलाई प्रस्तुत गर्दा त्यसको मनोवैज्ञानिक जटिलता र त्यसले निम्त्याउनसक्ने परिणामलाई अझ गहिराइमा लैजान सकिने सम्भावना देखिन्छ । प्रेममा धोका पाएको पात्रको आक्रोशलाई मात्र होइन, त्यसबाट उत्पन्न हुने आत्मसंघर्ष र भावनात्मक परिणामलाई समेत पर्याप्त स्थान दिन सके भिडियोको कथ्य अझ प्रभावशाली बन्न सक्थ्यो । तीन दशकको सांगीतिक यात्रामा अर्को सिर्जनात्मक अध्यायनेपाली गीत-संगीत क्षेत्रमा झण्डै तीन दशकदेखि सक्रिय कन्हैया सिंह परियार गायक, संगीतकार तथा गीतकारका रूपमा परिचित हुनुहुन्छ । गायन र संगीत सिर्जनासँगै गीत लेखनमा सक्रिय उहाँले आफ्ना सिर्जनामार्फत प्रेम, जीवन, सम्बन्ध र मानवीय संवेदनाका विविध पक्षलाई अभिव्यक्त गर्दै आउनुभएको छ । त्यस्तै, स्वर माधुरी अञ्जना गुरुङ नेपाली सुगम संगीत तथा चलचित्र संगीत क्षेत्रमा स्थापित गायिका हुनुहुन्छ । लामो समयदेखि कन्हैया सिंह परियार र अञ्जना गुरुङबीच सांगीतिक सहकार्य रहँदै आएको छ । गायन, संगीत सिर्जना र विभिन्न सांगीतिक गतिविधिमा उहाँहरूको सहकार्यले नेपाली संगीत क्षेत्रमा छुट्टै पहिचान बनाएको छ । प्रेममा समर्पित भएको मनले विश्वासघातपछि भोग्ने मानसिक भूकम्पलाई गीतले सरल शब्दमा प्रभावकारी रूपमा व्यक्त गरेको छ । गीतले एउटा गम्भीर प्रश्न पनि उठाउँछ- मानिसले सबैभन्दा बढी विश्वास गरेको सम्बन्ध नै धोका दिने माध्यम बन्यो भने त्यसपछि बाँकी रहने प्रेमको अर्थ के हुन्छ ? के विश्वासघातपछि प्रेम केवल पीडाको स्मृति बन्छ, कि त्यही पीडाले मानिसभित्र प्रतिशोधको नयाँ रूप जन्माउँछ ? यही प्रश्नको भावनात्मक उत्तर खोज्ने प्रयास हो ‘भोटेकोशी झैँ’ । लामो समयदेखि अमेरिकामा बसोवास गर्दै आउनुभएका कन्हैया-अञ्जना दम्पती नेपाल आउने क्रममा हरेक वर्ष नेपाली श्रोता तथा दर्शकमाझ नयाँ सांगीतिक कोशेली प्रस्तुत गर्दै आउनुभएको छ । केही समयअघि उहाँहरूको स्वरमा सार्वजनिक भएको ‘फोटो खिचौँ न’ गीतले पनि श्रोता तथा दर्शकमाझ चर्चा पाइरहेको छ । ‘भोटेकोशी झैँ’ उहाँहरूको निरन्तर सांगीतिक यात्राको अर्को महत्त्वपूर्ण प्रस्तुति बनेर आएको छ । कन्हैया-अञ्जनाको योगदान सिर्जना र प्रस्तुतिमा मात्र सीमित छैन । नेपाली संगीत क्षेत्रमा योगदान पुर्‍याएका स्रष्टा तथा कलाकारलाई सम्मान र प्रोत्साहन गर्ने उद्देश्यले उहाँहरूले ‘कन्हैया-अञ्जना राष्ट्रिय संगीत पुरस्कार’ र ‘टीका-गोपाल राष्ट्रिय गीतसंगीत पुरस्कार’ स्थापना गर्नुभएको छ । यसले नेपाली गीतसंगीतका सर्जक र साधकलाई सम्मान गर्ने उहाँहरूको प्रतिबद्धतालाई प्रतिबिम्बित गर्छ । प्रेमको मिठासभन्दा विश्वासघातको घाउ गहिरोसमग्रमा ‘भोटेकोशी झैँ’ प्रेमको सुन्दरता, विश्वासको महत्त्व र विश्वासघातले निम्त्याउने पीडालाई केन्द्रमा राखेर तयार पारिएको भावप्रधान गीत हो । कन्हैया सिंह परियारको शब्दले सम्बन्धभित्रको विश्वासको जग भत्किँदाको अनुभूतिलाई अभिव्यक्त गरेको छ भने सन्तोष श्रेष्ठको संगीत र अञ्जना गुरुङको स्वरले त्यसलाई श्रवणीय तथा संवेदनात्मक बनाउनुभएको छ । निर्देशक सुब्रत आचार्यको दृश्य प्रस्तुतिले गीतको कथ्यलाई थप विस्तार गर्ने प्रयास गरेको छ । गीतको सबैभन्दा बलियो पक्ष यसको शीर्षक र शब्दमा प्रयुक्त विम्ब हुन् । भोटेकोशीको उर्लँदो बहावलाई प्रेमको उथलपुथलसँग तुलना गर्नु सिर्जनात्मक दृष्टिले अर्थपूर्ण छ । प्रेममा समर्पित भएको मनले विश्वासघातपछि भोग्ने मानसिक भूकम्पलाई गीतले सरल शब्दमा प्रभावकारी रूपमा व्यक्त गरेको छ । गीतले एउटा गम्भीर प्रश्न पनि उठाउँछ, मानिसले सबैभन्दा बढी विश्वास गरेको सम्बन्ध नै धोका दिने माध्यम बन्यो भने त्यसपछि बाँकी रहने प्रेमको अर्थ के हुन्छ ? के विश्वासघातपछि प्रेम केवल पीडाको स्मृति बन्छ, कि त्यही पीडाले मानिसभित्र प्रतिशोधको नयाँ रूप जन्माउँछ ? यही प्रश्नको भावनात्मक उत्तर खोज्ने प्रयास हो ‘भोटेकोशी झैँ’ । सांगीतिक मिठास, शब्दको संवेदना र दृश्यात्मक कथ्यको संयोजनका कारण यो गीत नेपाली सुगम संगीतका श्रोताका लागि अर्थपूर्ण प्रस्तुति बन्न सक्ने सम्भावना बोकेको छ । मनोरञ्जनसँगै मानवीय सम्बन्धको संवेदनशील पक्षलाई उजागर गर्ने यस सिर्जनाले कन्हैया सिंह परियार र अञ्जना गुरुङको लामो सांगीतिक सहकार्यमा अर्को अध्याय थपेको छ । अन्ततः ‘भोटेकोशी झैँ’ एउटा प्रेमगीतमात्र होइन, प्रेममा विश्वास गरेर आफूलाई समर्पित गर्ने र त्यही विश्वास टुटेपछि भित्रभित्रै भत्किने मनको कथा पनि हो । शान्त मनमा भोटेकोशीझैँ उर्लेर आउने प्रेमले जीवनलाई सुन्दर बनाउनसक्छ, तर त्यही प्रेम विश्वासघातमा बदलियो भने त्यसले जीवनभर नमेटिने घाउ पनि छाड्नसक्छ । यही भावनात्मक सत्यलाई गीतले संगीत र दृश्यको माध्यमबाट श्रोता-दर्शकमाझ पुर्‍याउने प्रयास गरेको छ ।